- Anthropic tadqiqotchilari Claude yordamida 1999-yilda NIST tomonidan tasdiqlangan va butun dunyo internetini himoyalovchi P-256 hamda P-384 shifrlash formulalarini ochdilar.
- Chorak asr davomida kriptograflar ushbu sonlar ichida AQSh Milliy Xavfsizlik Agentligining (NSA) maxfiy josuslik eshigi bor deb shubhalanib kelar edi.
- Claude ushbu sonlar shaffof matematik tasodifiylik asosida olinganini to'liq isbotlab, global internet protokollari ishonchliligini yana bir bor tasdiqladi.
Kiberxavfsizlik va fundamental matematika tarixida kutilmagan ilmiy kashfiyot: Anthropic kompaniyasining Claude sun'iy intellekt modeli 1999-yildan buyon butun dunyo internet-trafigi, bank kartalari va messenjerlarini shifrlab kelayotgan NIST P-256 standartining 25 yillik sirini to'liq ochdi.
Chorak asrlik shubha nima edi?
1990-yillarning oxirida AQSh Standartlar va Texnologiyalar Instituti (NIST) butun dunyo uchun elliptik egri chiziqlarga asoslangan kriptografik standartlarni chiqargan edi. Biroq ushbu egri chiziqlarni hosil qiluvchi boshlang'ich sonlar (seed) qanday tanlangani noma'lum qolib kelgan.
25 yil davomida dunyo bo'ylab mustaqil kriptograflar va xavfsizlik ekspertlari ushbu sonlar ichida AQSh maxsus xizmatlari (NSA) uchun maxfiy "orqa eshik" (backdoor) yashirilgan bo'lishi mumkinligidan xavotirda edilar.
Claude matematik zanjirni qanday tikladi?
Anthropic muhandislari Claude'ga o'sha davrning matematik adabiyotlari, ehtimollar nazariyasi va o'sha yillarda qo'llanilgan dastlabki xesh-algoritmlar shartlarini kiritdilar:
- Tarixiy algoritmlarni qayta qurish: Model 1990-yillardagi SHA-1 dan oldingi xesh-funksiyalar va psevdotasodifiy generatorlar tuzilishini ketma-ket tahlil qildi.
- Boshlang'ich iborani topish: Claude NIST olimlari boshlang'ich sonni qanday inglizcha iboradan hosil qilganini aniq tiklab berdi.
- Backdoor yo'qligi isbotlandi: Tahlillar shuni ko'rsatdiki, sonlar haqiqatan ham hech qanday yashirin zaifliksiz, sof tasodifiy usulda tanlangan.
"Sun'iy intellekt insonlar o'nlab yillar davomida topa olmagan tarixiy va matematik nozikliklarni bir necha soatda mantiqan qayta tiklab berdi. Bu global xavfsizlik uchun katta taskin bo'ldi." — Anthropic tadqiqot guruhi
Dasturchilar va ekotizim uchun xulosa
1. Shifrlash standartiga ishonch: Millionlab veb-saytlar (HTTPS/TLS) foydalanadigan P-256 shifrlashi xavfsiz ekani mustaqil tasdiqlandi.
2. Murakkab fanda yangi davr: Sun'iy intellekt endi nafaqat amaliy kod yozishda, balki chuqur nazariy matematika va kriptotahlilda yetakchi ilmiy hamkorga aylanmoqda.